موسیقی رکن تعیین کننده در مراسم این فرقه است. در حقیقت هیچ مراسمی در بلوچستان ( چه کیشی – مذهبی و چه اعیاد) نیست که موسیقی در آن شرکت نداشته باشد. موسیقی جزئی از زندگی روزمره هر فرد بلوچ را تشکیل می دهد
ذکر طریق در محفل صاحبان در اطراف سراوان تنها منطقه در سراسر ایران است که موسیقی قومی با غزل فارسی همراه می شود. در کنار اذکار غزلیات مولانا، سید عثمان مروندی، عبدالرحمن جامی، حافظ و سایر پیروان طریقت، بخش دیگری از رپراتور کلامی موسیقی محفل ذکر را تشکیل می دهد. به همین سبب است که اپراتور موسیقی در این مناطقه را مجریان آن به نام غزل خوانی از دیگر اجراهای موسیقی در منطقه تفکیک می کنند.

به این ترتیب موسیقی محفل ذکر را می توان به دو بخش غزل خوانی و اذکار تقسیم بندی کرد. اذکار حلقه ذکر که معمولاً در شب های سه شنبه برگزار می شود، به حمد و ستایش پروردگار و نیز مدح ائمه و پیران طریقت و ذکرهای متوالی اسماء الهی برای تمرکز و خلسه محدود می شود. بخش دوم رپراتور کلامی، غزل است که براساس مقام های رایج، بر روی اشعار غزل سرایان نامی و یا پیران طریقت شکل می گیرد. در محفل ذکر صاحبان در دهک اشعار عرفا و شعرای محلی سراوان که اکثراً سادات روستاهای پیر آباد و دهک هستند از جمله خواجه مرشد، خواجه بنی بخش و سید عبدالرئوف در ایام خاص مثلاً میلاد ائمه خصوصاً نیمه شعبان در مراسم مولودی خوانده می شود.
عبدالرئوف گرچه در سالهای آخر عمر، ساز به دست نمی گرفت، اما مکتب رباب نوازی او، سبک همه نوازندگان رباب در منطقه را متأثر کرده است.
آنسامبل موسیقی محافل ذکر از سازهای رباب، تنبورک و دهک تشکیل شده است. در اجرای غزل ها در مناطقی همچون پیر آباد، بنجو نیز به این ترکیب اضافه می شود. پریود آوازی تصانیف در یک بیت تکرار شونده، توسط گروه شکل می گیرد. در محفل ذکرکلپورگان، غزل خوانی بعد از مراسم جلسه و سماع و ذکرهای آیینی اجرا می شود.
هر غزل بین 5تا 10 دقیقه اجرا می شود و اوج و فرود ناگهانی دارد .شکل اجرای غزل مشابه سنت تصنیف سازی شهری و گواه وجود یک حوزه تمدنی شهری کهن دراین منطقه از بلوچستان است . برخلاف غزل خوانی ،اذکار زمان معینی ندارند و دوراجرا و مدت زمان آن براساس ایجاد درجه وجد حضار و رسیدن به خلسه حاصل از وجد سماع است . طی این مراحل چندین ساعت به طول می انجامد .سنت غزل خوانی و ذکر همچنان که در دهک وکلپورگان وجود دارد ، در پیرآباد نیز هست و از همین سنت تبعیت می کند . در روستای پیرآباد یا سیدآباد،نوازنده شاخص ، محمد جان زندگی می کند . او در یک سکوت پیوسته تنها در محفل ذکر غزل می خواند و رباب می نوازد.حسین سیدزاده از نزدیکان او رباب را از محمدجان آموخته و با گروه سیدزاده در این آبادی اجراهای منسجمی از رپرتوار محفل ذکر دارد ....

برچسب ها: