شهرستان سراوان با مساحت 23880 کیلومتر مربع ، در شرق استان سیستان و بلوچستان قرار گرفته و فاصله مرکز شهرستان تا مرکز استان337 کیلومتر است. این شهرستان دارای تعداد 5 مرکز شهری و6 بخش ، 14 دهستان و 708 آبادی دارای سکنه است. جمعیت شهرستان سراوان 220 هزار نفر است. سرچشمه رودخانه و منتهی به بخش رودخانه ماشکید در این شهرستان واقع می باشد. ارتفاعات : کوه بیرک ، کوه سفید ، کوه بم پشت ، کوه سیاهان. رودخانه ها: ماشکید،سیمش ،روتک.

      شهرستان سراوان دارای اقلیم بیابانی گرم و خشک می باشد . میانگین بارش سالانه در این شهرستان 6/104 میلی متر و متوسط دمای آن در سال 82  از 43 الی 4- درجه سانتی گراد درتغییراست .

      سراوان در سال 1326 به شهرستان تبدیل شده است و قبل از ورود نیروهای دولتی به این منطقه نوع اداره و حکومت در منطقه ملوک الطوایفی بوده و شستون نام قبلی این شهرستان بوده که بعدا از آن به سراوان یاد شده است.

جاذبه های تاریخی :

1- سنگ نگاره ها :

مهمترین این سنگ نگاره ها مربوط به دره نگاران ناهوک می باشد که بر روی کوههای منطقه سردشت در دره ای بنام دره نگاران واقع شده است و براساس بررسی های تاریخی و کارشناسی های باستان شناسی مربوط به دره شکار مربوط به ده هزار سال پیش است .

2- قلعه سب :

این قلعه مربوط به دوره اسلامی است و حکام ساکن در آن بر کل منطقه سیب و سوران ، هیدوچ ، کنت و زابلی تسلط داشته و در واقع امراء آن مناطق تحت سلطه و خدمت آنها زندگی می کردند

3- قبرستان قدیمی گشت :

قبرستان مزبور در قسمت سفلای گشت واقع و مربوط به هزاره اول قبل از میلاد می باشد در پویش های باستان شناسی انجام شده آثاری از سنگ نگاره ها که مربوط به ساکنین قدیمی گشت بوده اند یافت شده است .

4- کارگاه سفال کلپورگان :

صنعت سفال کلپورگان هنریست به جای مانده از انسانهای نخستین که بیش از هفت هزار و پانصد هزار سال قدمت دارد و در واقع موزه زنده ایست از این صنعت و هنر .از شاخصه های مهم این صنعت پیش از تاریخ ماندگاری آن طی قرون و هزاره ای متمادی و عدم تاثیر تکنولوژی جدید و روشهای مدرنیته سفال سازی و عدم بهره گیری از هرگونه لعاب می باشد . از دیگر ویژگیهای خاص این صنعت و هنر ، کار توسط هنرمندان زن منطقه می باشد .

5- تپه روباهک :

از جمله سنبل های تاریخی که در زمره جذابیت های خاص این شهرستان می باشد که براساس نظر کارشناسان امر از نظر سابقه تاریخی قدمت آن به شهر سوخته زابل می رسد که با انجام کار کارشناسی و تهیه و تامین اعتبارات کافی و بیرون اوردن زمینه های سابقه تاریخی این شهرستان و اهمیت آن در گذشته خواهد شد .

مردم شهرستان سراوان به زبان بلوچی تکلم می کنند و زبان فارسی نیز رایج است. میزان باسوادی شهرستان در سال 82 ، 1/69 درصد بوده  است .

در سال تحصیلی 83-1382تعداد کل دانش آموزان مقاطع مختلف تحصیلی( بدون بزرگسالان و مراکز تربیت معلم ) شهرستان 60502 نفر بوده که 23/11 درصد از دانش آموزان استان را تشکیل می دهد.از کل دانش آموزان این شهرستان 06/62 درصد در مقطع ابتدائی ، 10/23 درصد در مقطع راهنمائی ،  49/14 درصد در مقطع متوسطه و 59/9 درصد در مقطع متوسطه در رشته های فنی و حرفه ای و کار و دانش مشغول به تحصیل می باشند . 38/44 درصد از کل دانش آموزان شهرستان سراوان  دانش آموزان دختر تشکیل می دهند و سهم دانش آموزان مناطق روستائی نیز94/60 درصد می باشد.

در سال تحصیلی 83-1382 در شهرستان سراوان ،143  دانشجو در حال تحصیل بوده که از این تعداد 90  در صد در  در دانشگاه آزاد و 10 درصد در دانشگاه پیام نور مشغول به تحصیل بوده اند.

این شهرستان از سال 75 تاکنون تنها یک بیمارستان 190 تختخوابی دارد که امر بهداشت و درمان را در این شهرستان با مشکلات عدیده ای مواجه کرده و مردم برای مداوای بیماریها باید فاصله طولانی را تا مراکز درمانی طی کنند.

از اماکن سیاحتی تاریخی و جاذبه های گردشگری این شهرستان می توان به  قلعه سب  ، قلعه کنت ، مسجد جامع دزک ، منطقه سرسبز و دیدنی دره نگاران و آرامگاه های روستای جالق و زیارتگاههای متعدد اشاره کرد همچنین سفال کلپورگان ، سوزن دوزی ، سکه و آیینه دوزی و جواهر سازی نیز از صنایع دستی رایج در سراوان می باشد.

در سال زراعی 83-1382 سطح زیر کشت محصولات زراعی و باغی شهرستان سراوان بالغ بر  25471 هکتار بوده است که 9/15 درصد از سطح زیر کشت استان را تشکیل می دهد .

در شهرستان سراوان، 16203460هکتار مرتع وجود دارد که به علت خشکسالی از سال 80 تاکنون هیچ علوفه ای از آن برداشت نشده است.

جمعیت روستائی شهرستان سراوان ، 126542 نفر می باشد که 4/59 درصد از جمعیت شهرستان را به خود اختصاص داده است.

در شهرستان سراوان هیچگونه راه اصلی وجود ندارد و همه راههای آن تنها راههای فرعی است و البته این شهرستان یک فرودگاه دارد که با مشکلات عدیده مواجه است.

آب آشامیدنی شهرستان سراوان از طریق رودخانه شمس آباد  و 21 حلقه چاه با میزان آبدهی 218 لیتر در ثانیه تأمین می شود.

از قابلیتها و توانمندیهای این شهرستان که می تواند باعث رشد و توسعه سراوان گردد می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

1- معادن شهرستان علی الخصوص معادن کوه بیرک

2- مرز

3- اراضی کشاورزی سک سوخته جالق و شمبر بم پشت

4- کشاورزی و دامپروری ( 48% نخیلات استان را به خود اختصاص داده است )

5- جاذبه های گردشگری و میراث فرهنگی

6- صنایع دستی

اما مواردی همچون بیکاری ، خشکسالی ، عدم وجود واحدهای صنعتی بزرگ  و محرومیت ناشی از عدم توجه رژیم سابق مانع رشد و توسعه این شهرستان شده است راهکارهای پیشرفت و توسعه سراوان شرح ذیل می باشند:

1- توجه به زیرساختهای توسعه ( راهسازی و راه اندازی فرودگاه ، توسعه ارتباطات )

2- مهار آب رودخانه های فصلی و بویژه رودخانه های مرزی

3-توجه به عمران روستایی و گسترش قضاهای آموزشی ، بهداشتی

4-حفظ ، حرمت و شناساندن آثار تاریخی ، میراث فرهنگی و جاذبه های گردشگری

5-توجه به توسعه منابع انسانی بعنوان یکی از عوامل مهم توسعه ( توجه به آموزش و پرورش و مراکز آموزش عالی )

5-فعال نمودن بازارچه های مرزی و گمرک مستقل

6- فعال نمودن پست قرنطینه دامی کوچک

7- اتمام مطالعات اکتشافی معادن شهرستان بویژه معادن کوه بیرک و بهره برداری از آنها

8- راه اندازی گمرک رسمی کوهک برای توسعه صادرات و تجارت سالم

برچسب ها: توانمندیهای شهرستان سراوان